روش تحقیق از نظر هدف
تحقیق از نظر هدف معمولا به سه دسته بنیادی ،کاربردی وتوسعه ای تقسیم می شود.
الف-تحقیق بنیادی(Basic Research)
هدف این نوع پژوهش،توسعه وگسترش نظریه ها (دانش های نو)ازطریق کشف ویژگی
های عمومی ومشترک یااصول کلی است.نظیرتحقیقاتی که چامسکی درموردزبان های مختلف
موجوددرجهان انجام دادونتیجه گرفت که این زبانها دارای ویژگی های عمومی مشترکی
مانند سازمان وترکیب های دستوری کماکان مشترک هستندوبراین اساسنظریه زیستی بودن
رشدزبان را مطرح کرد
تحقیقات بنیادی خصوصاً در بعد جهت دار، منبع اصلی برای تولید دانش علمی و فنی نوین
در حوزه تحقیقات کاربردی و توسعهای است. اینگونه تحقیقات معمولاً دیرتر از سایر
انواع آن به نتیجه میرسد و در عین حال به سرمایهگذاری بیشتری نیز احتیاج دارد.
لذا بسیاری از کشورهای در حال توسعه که معمولاً به دنبال نتایج فوری و کوتاه مدت
هستند از پرداختن به آن طفره میروند.
ولی پژوهشگرانی که در حوزههای کاربردی و توسعهای فعالیت دارند به شدت نیازمند به
چنین دانشمندانی هستند که از نظر علمی و با توجه به واقعیتهای فنی یا اجتماعی آنها
را تغذیه و راهنمایی نمایند. البته باید توجه شود که چنین دانشمندانی نیز به شدت
مورد استقبال کشورهای توسعه یافته قرار دارند .
تجربیات جهانی در این زمینه به گونهای است که به طور سنتی جایگاه تحقیقات بنیادی را در مراکز تحقیقاتی دانشگاهی و مراکز تحقیقات بنیادی مستقل و خاص قرار داده است. بنابراین یکی از وظایف دولت، سازمان برنامه، سازمانهای پژوهشی دولتی و وزارت علوم، تحقیقات و فنآوری این موضوع باید باشد که از شکلگیری و رشد و توسعه این نوع تحقیقات حمایتهای لازم را بنمایند. البته در کنار این حمایتها باید در مقابل این واقعیت علمی نیز تمکین کرد که از شروط اساسی موفقیت چنین مراکزی استقلال از دولت و جهتگیریهای سیاسی میباشد.
علیرغم اهمیت مراکز تحقیقات بنیادی یا نظریهپردازی و علیرغم اتخاذ سیاستی تحت عنوان ”توجه به تحقیقات بنیادی به عنوان زیربنای تحقیقات کاربردی و تکنولوژیهای آینده“ در برنامة اول توسعه جمهوری اسلامی ایران و تأکید بر ایجاد و تقویت این مراکز در برنامههای دوم و سوم توسعه هنوز یک نمونه از چنین مراکز در کشور ایجاد نشده است. و لذا ما در ایران فاقد مکتب فکری هستیم. یعنی هیچ دانشگاه یا مرکز تحقیقاتی وجود ندارد که برای چند سال روی یک مکتب فکری شناخته شده در جهان کار کند، پژوهشگر بنیادی و کاربردی تربیت کند و تناسب این مکتب را با شرایط ایران بررسی کنند.
ب-تحقیق کاربردی(Applied Research)
هدف دراین نوع از پژوهش رشدوبهترکردن یک محصول یاروال یک فعالیت وخلاصه آزمودن
مفاهیم نظری ومجرد(ذهنی)درموقعیت های واقعی میباشد.هرچند دراین تحقیق مانند تحقیق
بنیادی اصول مربوط به روش های گزینش نمونه واستنباط ها وتعمیم ها ازنتایج درمورد
جمعیتی که نمونه ازآن انتخاب شده است،رعایت می شود
ج-پژوهش توسعه ایی
پژوهشی که با هدف ترویج نتایج پژوهشهای بنیادی و کاربردی به منظور استفاده در تولید مواد، فراورده ها، وسایل، ابزار، فرایندها و روشهای جدید و یا بهبود آنها صورت می گیرد.
سلام